สนค.ติวเข้มสำนักงานพาณิชย์จังหวัด เตรียมความพร้อมใช้งานระบบ “ใกล้เก็บเกี่ยว” ก่อนเปิดใช้งานอย่างเป็นทางการ 30 ก.ย.69 เพื่อให้เข้าใจระบบ อ่านข้อมูลเป็น ติดตาม วิเคราะห์ รับมือสถานการณ์ได้ทันท่วงที เผยนำร่องใช้กับข้าวนาปีที่กำลังออกสู่ตลาดช่วงปลายปีนี้ก่อน

นายนันทพงษ์ จิระเลิศพงษ์ ผู้อำนวยการสำนักงานนโยบายและยุทธศาสตร์การค้า (สนค.) กระทรวงพาณิชย์ เปิดเผยว่า สนค.ได้ติวเข้มสำนักงานพาณิชย์จังหวัดทั่วประเทศ เตรียมความพร้อมการใช้งานระบบบริหารเสถียรภาพราคาสินค้าเกษตร “ใกล้เก็บเกี่ยว” ซึ่งเป็นเครื่องมือบริหารสินค้าเกษตรเชิงรุก ก่อนเปิดใช้งานอย่างเป็นทางการวันที่ 30 ก.ย.2569 เพื่อให้เจ้าหน้าที่ส่วนภูมิภาค ทำความเข้าใจระบบ การอ่านข้อมูล การนำข้อมูลไปเชื่อมโยงกับสถานการณ์จริงในพื้นที่ และสามารถใช้ข้อมูลจากระบบประกอบการติดตาม วิเคราะห์ และรับมือสถานการณ์สินค้าเกษตรในพื้นที่ได้อย่างทันท่วงที
         
โดยใกล้เก็บเกี่ยว จะนำร่องกับสินค้าข้าวนาปี ที่กำลังจะออกสู่ตลาดในช่วงปลายปี ซึ่งระบบทีจัดทำขึ้น ไม่ต้องการให้พาณิชย์จังหวัดเพียงเปิดระบบดูข้อมูล แต่ต้องตอบได้ว่า ข้าวในพื้นที่จะออกเมื่อไร ปริมาณเท่าไร ราคาเริ่มส่งสัญญาณอย่างไร และควรเตรียมมาตรการอะไรตั้งแต่วันนี้ ขณะเดียวกัน ผู้บริหารส่วนกลาง ก็ต้องเห็นภาพเดียวกัน เพื่อสั่งการและสนับสนุนการทำงานในพื้นที่ได้อย่างตรงจุด
         


“หัวใจสำคัญของการเตรียมความพร้อมในครั้งนี้ คือ ทำให้ข้อมูลจากระบบสามารถนำไปใช้กับงานจริงได้ ไม่ใช่เพียงการเรียนรู้วิธีใช้งาน แต่ต้องสามารถอ่านสัญญาณจากข้อมูลและเชื่อมโยงกับสถานการณ์ในพื้นที่ได้ โดยเป็นการเตรียม “คน–ข้อมูล–เครื่องมือ” ให้พร้อมไปด้วยกัน ก่อนนำระบบไปใช้จริงในพื้นที่ เพื่อให้ส่วนกลางและภูมิภาคสามารถทำงานบนข้อมูลชุดเดียวกัน เห็นสัญญาณเดียวกัน และตอบสนองต่อสถานการณ์ได้เร็วขึ้น”นายนันทพงษ์กล่าว
         
สำหรับใกล้เก็บเกี่ยว เป็นการทำงานร่วมกันของ 4 กระทรวง ระหว่างกระทรวงพาณิชย์ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) และกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี) เพื่อเชื่อมข้อมูล เทคโนโลยี และความเชี่ยวชาญของแต่ละหน่วยงาน ให้สามารถมองสถานการณ์และทำงานบนเป้าหมายเดียวกัน เพื่อให้ใกล้เก็บเกี่ยว เป็นมากกว่าระบบพยากรณ์ แต่เป็นเครื่องมือที่ช่วยให้ภาครัฐเห็นภาพเดียวกันและตัดสินใจได้เร็วขึ้น และจะช่วยเปลี่ยนวิธีทำงานของภาครัฐ จากตามสถานการณ์ไปสู่การเห็นล่วงหน้า จากรอแก้ปัญหาไปสู่การใช้ข้อมูลบริหารก่อนปัญหาจะมาถึง และเปลี่ยนบริบทการบริหารเสถียรภาพราคาสินค้าเกษตรสู่มิติใหม่ ภายใต้แนวคิด “คาดการณ์ก่อน บริหารตรงจุด ปรับมาตรการทัน”
         
ทั้งนี้ รูปแบบการทำงานของใกล้เก็บเกี่ยว จะมีการบูรณาการข้อมูลข้าวตั้งแต่ต้นน้ำถึงปลายน้ำ ประกอบด้วย ข้อมูลคาดการณ์ผลผลิตข้าวจากภาพถ่ายดาวเทียมของ GISTDA ข้อมูลทะเบียนข้าวจากกรมส่งเสริมการเกษตร ข้อมูลราคารับซื้อข้าวเปลือกหน้าโรงสีจากกรมการค้าภายใน ข้อมูลพฤติกรรมผู้บริโภคข้าวจากกรมส่งเสริมการค้าระหว่างประเทศ และข้อมูลการค้าข้าวในตลาดโลกจากกรมการค้าต่างประเทศ เพื่อนำมาวิเคราะห์ร่วมกันให้เห็นทั้งสถานการณ์ด้านผลผลิต ราคา และความต้องการของตลาด และมีการนำ AI มาวิเคราะห์และชี้เป้าตลาดที่มีศักยภาพและมีความต้องการข้าวมูลค่าสูง เชื่อมโยงข้อมูลฝั่งผลผลิต (Supply) กับความต้องการของตลาด (Demand) เพื่อให้การบริหารจัดการไม่ได้สิ้นสุดเพียงการคาดการณ์ว่าข้าวจะออกสู่ตลาดที่ไหน เมื่อไร เท่าใด แต่สามารถต่อยอดไปสู่การตอบโจทย์ว่า ข้าวเหล่านั้นควรเชื่อมโยงไปยังตลาดใด เพื่อเพิ่มโอกาสทางการค้าและรายได้ของเกษตรกร